۳۱۲
۱۳۷
اسنادی از تفتیش مدارس در دورۀ قاجار و پهلوی

اسنادی از تفتیش مدارس در دورۀ قاجار و پهلوی

پدیدآور: به کوشش زهرا حامدی، زهرا علیزاده بیرجندی ناشر: تاریخ ایرانتاریخ چاپ: ۱۴۰۲مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۱۰۰۰شابک: 3ـ73ـ8687ـ600ـ978 تعداد صفحات: ۳۹۲

خلاصه

این کتاب برگزیده‌ای از اسناد تفتیش مدارس در دورۀ قاجار و پهلوی را در بر می‌گیرد که افزون بر طرح مباحثی پیرامون ساختار و کارکردهای ادارۀ تفتیش، نحوۀ عملکرد مفتشان مدارس و روند و سیر تطور بازرسی مدارس، همچنین روایت‌گر زوایایی از تاریخ آموزش و پرورش ایران به شمار می‌رود.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.

 

 

کندوکاو تاریخی نهادهای آموزشی از جنبه‌های گوناگون در مطالعات تاریخ اجتماعی، تاریخ فرهنگ و سیاسی حائز اهمیت است. بررسی پیشینۀ نظام آموزشی و تاریخچۀ نهادهای آن مدخل مناسبی برای آشنایی با میراث گذشتگان و بهره‌گیری از تجربۀ زیستۀ دست‌اندرکاران و متولیان نظام آموزشی است.

این کتاب برگزیده‌ای از اسناد تفتیش مدارس در دورۀ قاجار و پهلوی را در بر می‌گیرد که افزون بر طرح مباحثی پیرامون ساختار و کارکردهای ادارۀ تفتیش، نحوۀ عملکرد مفتشان مدارس و روند و سیر تطور بازرسی مدارس، همچنین روایت‌گر زوایایی از تاریخ آموزش و پرورش ایران به شمار می‌رود. در این روایت ویژگی‌های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شهرهای ایران، نزاع‌های محلی، عریضه‌های والدین دانش‌آموزان، دغدغه‌های آنان در امر آموزش فرزندان‌شان، شکایت‌های دانش‌آموزان از رفتارهای تبعیض‌آمیز برخی از آموزگاران و اخذ رشوه از دانش‌آموزان، مسائل معیشتی معلمان و تعاملات آموزش و پرورش با سایر نهادها بازتاب پیدا کرده است.

از دیگر مباحث مهم که در اسناد تفتیش می‌توان یافت، نحوۀ مطالبه‌گری حقوق آموزشی در شهرها و مناطق مختلف ایران است. این مطالبات در هر یک از مناطق دارای رویکردهای متفاوت بوده است؛ به گونه‌ای که در نواحی محرومی همچون سیستان و بلوچستان این خواسته‌ها در حد تأمین احتیاجات اولیۀ مدارس است؛ اما در برخی از مناطق دیگر از جمله نواحی غربی ایران، این مطالبات وسیع‌تر و حتی با رویکردی انتقادی صورت گرفته است.

از دیگر مباحث مطرح در این اسناد که از بعد آشنایی با نظام بوروکراسی ایران درخور توجه است، ضوابط اداری، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌های آموزشی است. این آیین‌نامه‌ها زوایایی از تاریخ نظام اداری به‌ویژه نهاد آموزش و پرورش را اشکار می‌کند. نکتۀ دیگر در این اسناد سیر تطور بخش‌نامه‌ها و تغییرات آنهاست که متناسب با سیاست‌های فرهنگی حکومت در هر دوره دچار دگرگونی شده است. افزون بر این مکاتبات اداری، بخش‌نامه‌ها و گزارش‌های بازرسان حاکی از چالش‌ها و معضلا نظام آموزش و پرورش در دورۀ مورد مطالعه و راه‌های برون‌رفت از این چالش‌هاست.

گزارش‌های بازرسان ادارۀ آموزش و پرورش بر اساس اسناد مورد استفاده، در طول سال‌های پایانی سلطنت پهلوی اول از جزئیات بیشتری برخوردار بوده است و افزون بر بازنمود سیاست‌های نظارتی، مباحثی همچون تعامل مدیر با کارکنان، معلمان و دانش‌آموزان، نحوۀ تدریس معلمان، روش‌های تشویق و تنبیه، نظافت و بهداشت دانش‌آموزان، بیماری‌های رایج در مدارس، حضور و غیاب پرسنل، چگونگی برگزاری کلاس‌ها، بهداشت محیط و تغذیۀ رایگان دانش‌آموزان را دربر می‌گیرد. تنوع مباحث مطرح در این پژوهش مبین ماهیت میان‌رشته‌ای آن و تنوع مخاطبان اثر است.

فهرست مطالب کتاب:

مقدمه

فهرست اسناد

شمارۀ اسناد

تصاویر

نمایه

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

داستایفسکی دلباخته: داستانی از زندگی شخصی داستایفسکی

داستایفسکی دلباخته: داستانی از زندگی شخصی داستایفسکی

الکس کریستوفی

در واقع این کتاب، یک بیوگرافی فوق‌العاده با تکنیکی مبتکرانه برای ترکیب حقایق زندگی داستایوفسکی با نا

تاریخ مختصر مرگ

تاریخ مختصر مرگ

داگلاس جی. دیویس

در این کتاب، شرحی مختصر از موضوعی به دست داده شده که عملاً با همۀ جنبه‌‏های زندگی سروکار دارد. کشش ا

منابع مشابه بیشتر ...

ایران: مقدمۀ کوتاه

ایران: مقدمۀ کوتاه

علی م.انصاری

به طور کلی علی م.انصاری در این مقدمه کوتاه که با وجود فشردگی، دربرگیرندۀ مهم‌ترین تحولات ایران از آغ

از پارس تا ایران: خاطرات برادران مولیتور، کارمندان بلژیکی دولت ایران

از پارس تا ایران: خاطرات برادران مولیتور، کارمندان بلژیکی دولت ایران

لامبرت مولیتور و برادرانش

مولیتور در مقایسه با برخی از هم‌وطنان خود موفق می‌شود در طول دوران اقامت خود در ایران از تله‌های سیا