۵۱۸
۱۹۱
سلامت در شاهنامه: بررسی ابعاد چهارگانۀ سلامت از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی (WHO) در شاهنامۀ فردوسی

سلامت در شاهنامه: بررسی ابعاد چهارگانۀ سلامت از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی (WHO) در شاهنامۀ فردوسی

پدیدآور: امیرحسین الهیاری با مقدمه دکتر محمدعلی اسلامی ندوشن ناشر: مولیتاریخ چاپ: ۱۴۰۱مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۲۰۲شابک: 5ـ163ـ339ـ600ـ978 تعداد صفحات: ۳۶۰

خلاصه

در این کتاب ابعاد چهارگانۀ سلامت از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی (WHO) پس از تعریف و تبیین، در شاهنامۀ فردوسی جستجو شده است و نیز واژه‌های پزشکی، پزشک، تندرستی، دارو و درمان در شاهنامه مورد بررسی قرار گرفته است.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.

 

 

 


شاهنامۀ فردوسی نامۀ خرد است و نسخۀ سلامت و با وجود بودن در تاریخ و اسطوره، از مرزهای داستان و شعر و روایت فراتر می‌رود. شاهنامه نقشۀ مسیرهای منتهی به سلامت است. بهترین نمونه‌های انسان سالم، چه سلامت جسمانی و چه روانی و چه معنوی یا اجتماعی در شاهنامه وجود دارند و این کتاب کاوشی است در آن معدن عظیم.

شاهنامه کتاب «نبرد نیکی با بدی» است؛ اگر بخواهیم موضوع را گسترش بدهیم، سلامتی جزء مقولۀ «نیکی» و بیماری جزء مقولۀ «بدی» می‌شود و قابل توجه آن است که قهرمانان شاهنامه از سلامت وجود برخوردارند و در میان آنان عمرهای افسانه‌ای چندصدساله دیده می‌شود. تنها در دو مورد از بستری‌شدن سخن به میان می‌آید و آن ناظر به زایمان رودابه و فرنگیس است که واقعه‌ای است خوش‌عاقبت.

در شاهنامۀ فردوسی در 44 محل کلمۀ پزشک به کار رفته است؛ درحالی‌که در حدود معاصرین وی یک‌بار در آنچه از رودکی بازمانده و چهار بار هم در دیوان ناصرخسرو از این کلمه استفاده شده است. این مسئله شاید در ابتدا بیانگر اهمیت و جایگاه پزشک در ایران باستان و نیز به تصریح شاهنامه و چنان‌که در داستان جمشید آمده است، معرفی ایران به عنوان سرچشمه و نقطۀ آغاز چیزی به عنوان پزشک و پزشکی در جهان باشد.

فریدون نخستین پزشک حرفه‌ای جهان بوده است. با علمی متمرکز و پویا و زاینده که در حیطه‌های مختلف پزشکی صاحب تجربه و کشف و ابداع بوده است. او در درمان بیماری‌های عفونی، جراحی، درمان سینوزیت و برونشیت، درمان افسردگی، تب، جذام، مارگزیدگی و حتی پوسیدگی دندان صاحب تجربه و نظر بوده است. نخستین کنگرۀ جهان پزشکی برای ارائۀ مشاوره‌های علمی و دستاوردهای پزشکی در دورۀ انوشیروان ساسانی و در حدود 1500 سال پیش در دانشگاه «جندی شاپور» برپا شد:

پزشکان فرزانه گرد آمدند                                     همه یک‌به‌یک داستان‌ها زدند

در این کتاب ابعاد چهارگانۀ سلامت از دیدگاه سازمان بهداشت جهانی (WHO) پس از تعریف و تبیین، در شاهنامۀ فردوسی جستجو شده است و نیز واژه‌های پزشکی، پزشک، تندرستی، دارو و درمان در شاهنامه مورد بررسی قرار گرفته است. این اثر حاصل یک مطالعۀ کیفی و توصیفی است و منبع اصلی آن شاهنامۀ حکیم ابوالقاسم فردوسی است.

درک و استخراج مفاهیم مربوط به سلامت ـ به‌ویژه سلامت اجتماعی ـ از متن شاهنامه، ما را از شناخت زمان و زمانه و زیستگاه فردوسی و نیز متونی که آبشخورهای سرایش شاهنامه‌ بوده‌اند، ناگزیر می‌کند؛ بنابراین در این کتاب ابتدا به تشریح مختصری از زندگانی حکیم ابوالقاسم فردوسی و اوضاع زمانۀ او و منابع و دست‌مایه‌های فردوسی در سرایش شاهنامه پرداخته شده است و سپس دیدگاه (WHO) دربارۀ سلامت بررسی می‌شود و آن‌گاه بحث در ابعاد چهارگانۀ آن گسترش می‌یابد.

آن‌گاه در نگاهی روایت‌محور و با نگرشی جامع‌نگر، این ابعاد چهارگانه در تمام شاهنامه جسته خواهند شد و تمامی ابیات مرتبط با موضوع در چند مدخل واژگانی مورد تحلیل قرار خواهند گرفت.

فهرست مطالب کتاب:

پیش‌گفتار

بخش یکم: زندگی‌نامۀ فردوسی

بخش دوم: دربارۀ واژۀ پزشکی

بخش سوم: سلامت جسمانی

بخش چهارم: سلامت معنوی

بخش پنجم: سلامت روانی

بخش ششم: سلامت اجتماعی

پی‌نوشت‌ها

منابع و مآخذ

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

ماتیکان کتابگزاری؛ چهل گفتار در بررسی و نقد کتاب

ماتیکان کتابگزاری؛ چهل گفتار در بررسی و نقد کتاب

پرویز اذکائی (سپیتمان)

ماتیکان کتابگزاری شامل گزینه گفتارهای نویسندۀ این کتاب و مجموعۀ «چهل مقاله در بررسی و نقد کتاب» است.

جستارهایی دربارۀ توماس مان

جستارهایی دربارۀ توماس مان

جرج لوکاچ

این مجموعه دربردارندۀ زبدۀ مقاله‌ها و جستارها و نوشته‌ها و تأملات لوکاچ است دربارۀ توماس مان و کار و

منابع مشابه بیشتر ...

متن و ترجمۀ الإسرا الی مقام الأسری؛ نامۀ سریانیه

متن و ترجمۀ الإسرا الی مقام الأسری؛ نامۀ سریانیه

محیی‌الدین ابن عربی

ابن‌عربی این کتاب را در سال 594 هجری و حدود 34 سالگی در فاس نوشته است، پیش از آمدن به مشرق عربی و سک

سلام بر حیدربابا: ترجمۀ حیدربابای شهریار به شعر فارسی

سلام بر حیدربابا: ترجمۀ حیدربابای شهریار به شعر فارسی

امیرحسین الهیاری

این کتاب کامل‌ترین ترجمه از جاودانۀ حیدربابای استاد شهریار است. در مقدمۀ کتاب به تشریح ویژگی‌های م