۱۸۴
۸۸
ابن عربی و آموزۀ اعیان ثابته

ابن عربی و آموزۀ اعیان ثابته

پدیدآور: محمود خاتمی ناشر: علمتاریخ چاپ: ۱۴۰۰مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۵۵۰شابک: 6ـ253ـ246ـ622ـ978تعداد صفحات: ۴۳۲

خلاصه

از جمله آموزه‌های متعالیه در حکمت ذوقی ابن عربی، یکی هم آموزۀ اعیان ثابته است که رکن رکین بسط رحمانی و رحیمی وحدت وجود الله در مرتبۀ واحدیث و مقام تجلی اسمی حق تعالی، و لذا رابط حق‌تعالی و خلق اویند. این آموزه که در وهلۀ اول چنان‌که باید اهمیت خود را نشان نمی‌دهد، در واقع زیربنای بسیاری از مسائل مهم در حکمت ذوقیۀ اشراقیۀ متعالیه ابن عربی است.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.​


محیی‌الدین ابن عربی، شیخ اکبر و کبریت احمر، از اکابر عرفا و از اجلۀ علما و بی‌تردید از نوابغ تاریخ قدسی و از نوابغ تأویل ذوقی است که به مجاهدت نفس و مکاشفت قلب، سعۀ واسعه‌ای در معرفت ساحات ربوبی یافت و به بنام قلم و بیان کلم، عیان اسرار و عرفان اعیان نموده است؛ آموزه‌هایی اندیشه‌ساز و آمیزه‌هایی اندیشه‌سوز داشته و از این سبب هم برخی از محجوبین از باطن و محکومین به حکم ظاهر او را قدح و آرائش را جرح کرده‌اند.

ابن عربی در سال 560 هـ.ق در شهر مرسیه در جنوب شرقی اندلس به دنیا آمد و در 22 ربیع الثانی 638 هـ.ق به سن 78 سالگی از عالم ظاهر به باطن رجعت نمود و ظاهر جسمانی او در کوه قاسیون در دمشق که به صالحیه معروف است، دفن شد. او در اوان جوانی به ساحت عرفان و سلوک و تأمل بار یافت و به مقامات عالیه دست یافت؛ چنان‌که مایۀ حیرت رفیقان و حسرت رقیبان و رشک عنیقان شد و بزرگان وادی معرفی الهی و علمای ربانی در مدح مقامات او سخن سرودند و قلم فرسودند. او با نگارش کتب بی‌نظیر «فصوص الحکم» و «الفتوحات المکیة» در معارف الهی، تاریخ عرفان و تأله ذوقی را دگرگون کرد و حکمتی مبتنی بر اصالت و وحدت وجود پرداخت و در این باب لطائف ناب فرانهاد که حکیمی چون صدرالمتألهین شیرازی او را فراتر از فارابی و بوعلی دانست و حکمت متعالیۀ خود را مبتنی بر اسفار او کرد.

از جمله آموزه‌های متعالیه در حکمت ذوقی ابن عربی، یکی هم آموزۀ اعیان ثابته است که رکن رکین بسط رحمانی و رحیمی وحدت وجود الله در مرتبۀ واحدیث و مقام تجلی اسمی حق تعالی، و لذا رابط حق‌تعالی و خلق اویند. این آموزه که در وهلۀ اول چنان‌که باید اهمیت خود را نشان نمی‌دهد، در واقع زیربنای بسیاری از مسائل مهم در حکمت ذوقیۀ اشراقیۀ متعالیه ابن عربی است.

اعیان ثابته از تعابیری است که در آثار ابن عربی مکرر به کار رفته و نزد شاگردان مکتب او از اصطلاحات کلیدی در فهم نظری نوشته‌ها و آموزه‌های او شد. ابن عربی کلمۀ عین را در ترکیب «اعیان ثابته» به معنی «ذوات» و «حقایق» ماهوی موجودات متجلیه به تجلی اسمی حق‌تعالی به کار برده است و به این معنی «اعیان ثابته» نزد ابن عربی و اتباع او، شئون ذاتی حق و صور اسماء الهی‌اند که استقلالی از خود ندارند؛ بنابراین از این اعیان به «حروف عالیات» تعبیر کرده‌اند.

این کتاب تلاش می‌کند تا آموزۀ اعیان ثابته را بر اساس متون ابن عربی و شاگردان او توضیح دهد و تبیین کند؛ بدیهی است که در خلال این توضیح و تبیین، مباشرتاً برخی از آن مسائل مهم حکمت ابن عربی نیز طرح و بحث می‌شوند. بدین منظور بعد از تعریفی از اعیان ثابته (فصل اول)، پیشینۀ آن در اندیشۀ حکمای سلف ذکر شده (فصل دوم) و آن‌گاه ضمن ده فصل دیگر، با طرح بحث در تجلی الهی و نظام اسماء الله، نسبت اعیان ثابته با حق‌تعالی و با خلق او نزد ابن عربی مستنداً تقریر شده و از نسبت آنها با انسان و عالم وجود سخن گفته شده است و در ضمن برخی از مهم‌ترین مسائل حکمی نزد او به‌اجمال بررسی شده است.

فهرست مطالب کتاب:

مقدمه

بخش اول: امور عامه

فصل اول: تعریف اعیان ثابته

فصل دوم: پیشینۀ نظریۀ اعیان ثابته

بخش دوم: تجلی اسمی و تعین اعیان ثابته

فصل سوم: ذات الله و تجلی

فصل چهارم: نظام اسماء الله و اعیان ثابته

فصل پنجم: اعیان ثابته و علم الهی

بخش سوم: عین الاعیان و اعیان ثابته

فصل ششم: عین الاعیان

بخش چهارم: اعیان ثابته و عالم

فصل هفتم: ظهور اعیان ثابته

فصل هشتم: اعیان ثابته و وجود

بخش پنجم: اعیان ثابته و انسان ناسوتی

فصل نهم: انسان ناسوتی

بخش ششم: اعیان ثابته و سر القدر

مقدمه

فصل دهم: سر القدر

فصل یازدهم: آموزۀ اعیان ثابته و مسئلۀ قضا و قدر

فصل دوازدهم: آموزۀ اعیان ثابته و مسئلۀ جبر و اختیار

خاتمه

فهرست کتاب‌ها

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

تاریخ ایران؛ پژوهش آکسفورد

تاریخ ایران؛ پژوهش آکسفورد

جمعی از نویسندگان ویراستۀ تورج دریایی

این کتاب در شانزده فصل به بررسی جامع دنیای ایرانی (جیحون تا فرات) و تاریخ آن پرداخته و فراتر از مرزه

مبانی دستور شناختی

مبانی دستور شناختی

رونالد لانگاکر

دستور شناختی یک چارچوب نظری است که ساختار زبان را به‌مثابه محصولِ شناخت و برهمکنش اجتماعی توصیف می‌ک