۱۲۲۷
۴۸۸
دستور جامع زبان اوستا: برگرفته‌هایی از دستورهای کان‌گا، جک‌سن و شرو

دستور جامع زبان اوستا: برگرفته‌هایی از دستورهای کان‌گا، جک‌سن و شرو

پدیدآور: ایرج کابلی ناشر: فرهنگ معاصرتاریخ چاپ: ۱۳۹۹مکان چاپ: تهرانتیراژ: -شابک: 0ـ080ـ105ـ600ـ978 تعداد صفحات: ۴۶۴

خلاصه

بیشتر متن این کتاب، ترجمۀ بندبه‌بند دستور کان‌گا است. در ترجمه کوشش شده متن دقیق اما درهم‌فشردۀ او در سطح صفحه گسترش یابد تا بهتر دیده و فهمیده شود.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.​

 

زبان اوستا، کهن‌ترین زبان ایرانی است که به صورت سرودهای دینی‌ای که گمان می‌رود، سرودۀ خود زرتشت پیامبر باستانی ایران بوده باشد، به امروزیان رسیده است. زمان سرایش این سرودها، نیمۀ یکم هزارۀ دوم پ.م بوده است. متن این سرودها، پس از سرایش نخستین، دستخوش فرازوفرودهای اجتماعی بسیاری شده است. زبان اوستا با زبان هندی باستان (سنسکریت) خویشاوند نزدیک است؛ از این‌رو دستور این دو زبان همسانی بسیاری دارد. زبان اوستا دو لهجۀ اصلی دارد؛ یکی اوستایی کهن و دیگری اوستایی جوان یا پسین نامیده می‌شود.

الفبای ویژۀ زبان اوستا، دین دبیره نام دارد. اگرچه شیوۀ نگارش اوستا به ظاهر درهم‌وبرهم به نظر می‌رسد؛ اما مطالعات نشان داده که این شیوه از دیدگاه واج‌شناختی یکدست و به‌هنجار است. با استفاده از همسانی‌های فراوان اوستایی و سنسکریت می‌توان صورت درست این نابهنجاری‌ها را به دست آورد.

دستور زبان اوستای «کان‌گا» تنها دستور معتبری است که با الفبای اوستایی یا دین دبیره منتشر شده است. سال انتشار این دستور 1891 میلادی است. یک سال بعد از این تاریخ، یعنی در سال 1892، دستور دیگری به قلم اوستاشناس برجستۀ آمریکایی به نام ویلیامز جک‌سن در اشتوتگارت منتشر شد. این دستور به رسم معمول اوستاپژوهان غربی، نه با دین دبیره که با نویسه‌گردانی لاتین نوشته شده است.

بیشتر متن این کتاب، ترجمۀ بندبه‌بند دستور کان‌گا است. در ترجمه کوشش شده متن دقیق اما درهم‌فشردۀ او در سطح صفحه گسترش یابد تا بهتر دیده و فهمیده شود. جای برخی از بندها را نوشتۀ نگارنده یا دیگران گرفته است. در آغاز هر بندی که از کان‌گا است، شمارۀ آن بند، همان صورتی را دارد که در کتاب او می‌آید؛ مثلاً در آغاز بندی که در دستور کان‌گا شمارۀ «8» را دارد، این شماره به صورت «8» تکرار می‌شود. هر مطلبی که با چنین نشانه‌ای آغاز نشده باشد، از کان‌گا نیست. هر جا لازم بوده مطالب دستوری‌ای کان‌گا با «فرهنگ کامل اوستایی به گجراتی و انگلیسی» او سنجیده شده است. در آغاز هر مطلبی که از ویلیامز جک‌سن است، شمارۀ همان بند در کتاب او آمده است. نوشته‌های نقل‌شده از درس‌نامۀ اینترنتی پرفسور شرو در میان «» آمده و با ذکر نام او همراه است. بیشتر آنچه از کانگا در کتاب آمده، با نظر ویلیامز جک‌سن و شرو سنجیده و موارد اختلاف ذکر شده است.

بنابراین اساس کار در این دستور، بر ترجمۀ دستور کان‌گا و سنجش گام‌به‌گام هر بند با دستور ویلیامز جک‌سن و درس‌نامۀ اینترنتی پرفسور شرو و نیز مراجعۀ پیوسته به «فرهنگ کامل اوستایی به گجراتی و انگلیسی» کان‌گا قرار دارد. کان‌گا در این فرهنگ، افزون بر معنای انگلیسی و گجراتی، هر جا که مناسب دیده، معادل مدخل‌ها را به سنسکریت و فارسی و پهلوی و لاتین هم آورده است و جالب‌تر آنکه نشانی صورت‌های صرف‌شدۀ هر مدخل را نیز به دست داده است. با پیش رو داشتن فهرست نشانه‌های اختصاری گجراتی و انگلیسی ـ که در آغاز فرهنگ آمده است ـ به‌آسانی می‌توان گونۀ دستوری هر مدخل و نیز نام متنی را که جای کاربردش است، دانست.

فهرست مطالب کتاب:

یادداشت آغازین

بخش یکم: زبان‌ها و متن‌های باستانی ایرانی

بخش دوم: واج‌شناسی و الف‌با

بخش سوم: ریشه

بخش چهارم: صرف صامتی

بخش پنجم: صفت

بخش ششم: شمار

بخش هفتم: ضمیر

بخش هشتم: فعل

بخش نهم: صرف نشوها

بخش دهم: لهجۀ گاهانی

بخش یازدهم: نحو

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

در هوای حوا: روایتی از بازتاب موقعیت اجتماعی زنان در شعر پارسی

در هوای حوا: روایتی از بازتاب موقعیت اجتماعی زنان در شعر پارسی

اشرف چیتگرزاده

در این کتاب تلاش بر آن بوده تا مسئلۀ زن از خلال شعر معاصر مورد بررسی قرار گیرد.

روایت مرگ در رمان‌های جنگ ایران و فرانسه

روایت مرگ در رمان‌های جنگ ایران و فرانسه

فاطمه سادات حسینی

جنگ پدیده‌ای است که از دیرباز با بشر همراه بوده و مانند دیگر مسائل انسانی، در ادبیات نیز جلوه‌هایی د

منابع مشابه بیشتر ...

مهریشت: متن اوستایی، آوانویسی، ترجمه، یادداشت‌ها و واژه‌نامه

مهریشت: متن اوستایی، آوانویسی، ترجمه، یادداشت‌ها و واژه‌نامه

میترا رضایی

«مهریشت» یشت دهم «اوستا» و از یشت‌های مهم و کهن است که تمام ویژگی‌های خاص یشت‌ها را حفظ کرده و در ست