۲۰۸
۷۷
درسنامۀ نحو زبان فارسی

درسنامۀ نحو زبان فارسی

پدیدآور: مژگان همایون‌فر ناشر: علمیتاریخ چاپ: ۱۳۹۹مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۴۰۰شابک: 9ـ477ـ404ـ964ـ978تعداد صفحات: ۲۲۴

خلاصه

این کتاب درسنامه‌ای است برای واحدهای نحو و ساخت زبان فارسی که در مقطع کارشناسی ارشد رشته‌های زبان‌شناسی و آموزش زبان‌های خارجی دانشگاه‌های کشور تدریس می‌شود. این کتاب از دو بخش اصلی و شش فصل تشکیل شده است.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.​

 

این کتاب درسنامه‌ای است برای واحدهای نحو و ساخت زبان فارسی که در مقطع کارشناسی ارشد رشته‌های زبان‌شناسی و آموزش زبان‌های خارجی دانشگاه‌های کشور تدریس می‌شود. این کتاب از دو بخش اصلی و شش فصل تشکیل شده است.

نحو، مطالعۀ ساختمان جمله‌‌های زبان است و هر جمله از تعدادی سازه تشکیل می‌شود که در اصطلاح نحوی به آن گروه گفته می‌شود. گروه نحوی و سازه به یک مفهوم واحد اشاره دارند؛ به این ترتیب که وقتی صحبت از گروه‌های نحوی درون ساختمان جمله می‌شود، به آن سازه گفته می‌شود. پس هر جمله، تنها توالی خطی تعدادی کلمه نیست که به دنبال هم چیده شده‌اند. نوع ارتباط هر کلمه با سایر کلمه‌های حاضر در هر جمله متفاوت و منحصربه‌فرد است. کلمه‌ها با هم تشکیل گروه نحوی می‌دهند و گروه‌ها با هم گروه‌های بزرگ‌تری می‌سازند تا در نهایت بند (جمله) ساخته می‌شود. گروه به مجموعه‌ای از واحدهای واژگانی گفته می‌شود که به همراه یکدیگر، نقش واحدی را در جمله بر عهده دارند. از دیگر مفاهیم بنیادین نحوی که از روزگاران کهن تا به امروز همچنان مورد استفاده قرار می‌گیرد، مفهوم طبقۀ (مقوله) کلمه است و این همان است که در سنت بدان جزء کلام اطلاق می‌شود و اسم، فعل، صفت، قید و اضافه برجسته‌ترین آن است. بخش اول به معرفی اصطلاحات و کلیدواژه‌های حوزۀ نحو اختصاص دارد که به صورت مقایسه میان تعاریف و تعابیر مطرح در دستورنویسی سنتی فارسی از یک‌سو با مطالعات زبان‌شناسی نوین فارسی از سوی دیگر تنظیم شده است و به دانشجویان حوزۀ زبان و زبان‌شناسی این امکان را می‌دهد تا آموخته‌های پیشین خود را از دورۀ تحصیل در دبیرستان و قبل از آن، بر آموخته‌های نوین خود در دانشگاه منطبق کنند. این بخش با آشنایی با مفاهیم بنیادینی نظیر طبقۀ کلمه همچون اسم، صفت، فعل و حرف اضافه و مقولۀ دستوری مانند زمان مطابقه، وجه و نمود آغاز می‌شود و مفهوم هسته و وابسته در ساخت گروه‌های نحوی مانند گروه اسمی، گروه فعلی، گروه حرف اضافه‌ای و به دنبال آن رسم نمودار درختی و قلاب‌های برچسب‌دار در چارچوب دستور زایشی برای ساخت‌های فارسی را دربر می‌گیرد.

بخش دوم مروری بر تعدادی از برجسته‌ترین مقالات علمی است که در سالیان اخیر در حوزۀ ساخت‌های نحوی فارسی نظیر فعل مرکب، ساخت مجهول، ساخت سببی، ساخت نظارتی و ارتقایی، کسرۀ اضافه، پوچ‌واژه، بند موصولی و مطابقه توسط صاحب‌نظران و اساتید زبان‌شناسی ایران به رشتۀ تحریر درآمده است.

فهرست مطالب کتاب:

بخش اول: مفاهیم نحوی

1. مقدمه

2. مقوله (طبقه) کلمه

3. بازنمایی ساختار نحوی گروه‌های نحوی

4. نظریۀ ایکس تیره

بخش دوم: ساخت‌های نحوی زبان فارسی

5. نگاهی اجمالی به ساخت‌های خاص زبان فارسی

6. جمع‌بندی و نتیجه‌گیری

کتابنامه

واژه‌نامۀ فارسی به انگلیسی

واژه‌نامۀ انگلیسی به فارسی

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

چه شکل‌های گوناگونی دارد عشق؛ یادنامۀ زنده‌یاد منوچهر آتشی

چه شکل‌های گوناگونی دارد عشق؛ یادنامۀ زنده‌یاد منوچهر آتشی

جمعی از نویسندگان به تلاش محمدجواد حق‌شناس

این کتاب در سه فصل به یاد منوچهر آتشی گردآوری شده است. در فصل اول، پس از کتاب‌شناسی آثار او، زندگی‌ن

تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک

تفاوت ترجمه‌های قرآن از منظر ایدئولوژیک

بهدخت نژادحقیقی

این كتاب به دنبال شناسایی تفاوت‌های معنایی ترجمه‌های قرآن كریم از دوران كهن و نزدیک به مبدأ و امكان

منابع مشابه بیشتر ...

واژه

واژه

کورش صفوی

در این کتاب نویسنده به دنبال آن است تا معلوم کند پدیده ای به نام واژه در مطالعۀ زبان تا چه میزان غیر

واژه نامه زبان شناسی پیکره ای

واژه نامه زبان شناسی پیکره ای

پاول بیکر، اندرو هاردی، تونی مک‌انری

این فرهنگ نخستین گام در معرفی واژگان زبان‌شناسی پیکره‌ای و ارائۀ برابرهای فارسی آن است. مترجمان براب

دیگر آثار نویسنده

آشنایی با دستور ساخت گروهی هسته‌بنیان

آشنایی با دستور ساخت گروهی هسته‌بنیان

مژگان همایون‌فر

این کتاب برای آشنایی فارسی‌زبانان با دستور ساخت گروهی هسته‌بنیان، یکی از دستورهای زایشی غیرگشتاری، ت