۴۳۰۴
۸۸۶
سرگذشت رباعیات: درنگی بر رباعیات خیام ترجمۀ ادوارد فیتزجرالد

سرگذشت رباعیات: درنگی بر رباعیات خیام ترجمۀ ادوارد فیتزجرالد

پدیدآور: جمعی از نویسندگان ناشر: آگهتاریخ چاپ: ۱۳۹۷مترجم: مصطفی حسینی مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۵۵۰شابک: 0ـ355ـ329ـ964ـ978 تعداد صفحات: ۱۴۶

خلاصه

این کتاب مجموعه‌ای است از مقالات دربارۀ ادوارد فیتزجرالد و شاهکار کم‌نظیرش «رباعیات عمرخیام».

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.

 

رباعيات عمر خيام ترجمه فيتزجرالد كه در سال 1859 منتشر شد، معروف‌ترين ترجمه از فارسي به انگليسي و شايد معروف‌ترين ترجمه از هر زباني به انگليسي باشد. اثري كه احتمالا پرفروش‌ترين كتاب شعر انگليسي است كه تاكنون به زيور طبع آراسته شده است. برخي ترجمۀ فيتزجرالد از رباعيات خيام را فراتر از ترجمه مي‌دانند و در يكي از مقالات اين كتاب نيز به اين موضوع اشاره شده است؛ نويسنده در جايي از اين مقاله به نقل از پروفسور چارلز اليوت نورتن درباره فيتزجرالد و ترجمه‌اش از رباعيات خيام مي نويسد: «او را بايد مترجم ناميد تنها به اين علت كه لفظ ديگري نمي‌توان يافت. او روح شاعرانه را از يك زبان به زبان ديگر درآورده و در قالب تازه‌اي ريخته كه يك‌سره از قالب سابق آن متفاوت نيست، به علاوه آن را با مقتضيات زماني، مكاني، عادات و رويه فكري بافت جديد سازگار كرده است. رباعيات عمر خيام كار شاعري است كه ملهم از شاعر ديگري است؛ تقليدي از آن نيست، بلكه بازآفريني آن است؛ ترجمه نيست، بلكه بازسرايي يك الهام شاعرانه است».

این کتاب مجموعه‌ای است از مقالات دربارۀ ادوارد فیتزجرالد و شاهکار کم‌نظیرش «رباعیات عمرخیام». جستار اول مدخلی است شلدن گلدفارب برای «دانش‌نامۀ زندگی‌نامۀ شخصیت‌های ملی» طبع دانشگاه آکسفورد نوشته و آن را در پنج بخش مختصر و مفید تنظیم کرده است: مقدمه، تحصیلات و سال‌های آغازین، رباعیات، ازدواج و زندگی بعد از آن و اهمیت تاریخی.

جستار دوم این مجموعه به قلم محققی ایرانی است که به برخورد و دست آخر برداشت فیتزجرالد از شاعران بزرگ ادب کهن پارسی می‌پردازد. هرست فرنتس در جستار سوم فیتزجرالد را در کنار دو مترجم بزرگ اروپایی اشلگل و تیلر می‌نشاند و باورمند است که هر سه مترجم ـ اشلگل، تیلر و فیتزجرالد ـ اساساً به دلیل آثارشان به عنوان مترجم به شهرتی جهانی دست یافتند. هر سه مترجم در ارتباط با کاری که ترجمه کردند، رنج فراوان بردند؛ اگرچه دو نفر نخست آثار دو فول ادبیات را ترجمه کردند؛ ولی فیتزجرالد، شاعر نه‌چندان معروف شرقی را به هم‌میهنانش شناساند و نشان داد که چگونه یک مترجم می‌تواند در دادوستدهای ادبی جهان افق‌های جدیدی بگشاید.

هدف نوشتار ادوارد هرن آلن بررسی رباعیات سروده یا منسوب به عمر خیام نیست، بلکه تحلیل دقیق و موشکافانۀ شعر ادوارد فیتزجرالد است. به باور هرن آلن «این شعر که در نهایت ایجاز سروده شده و با عنوان رباعیات عمر خیام معرف خوانندگان انگلیسی‌زبان است، نتیجۀ نهایی یک دوره تتبع فیتزجرالد در ادبیات فارسی است».

آربری در «سرودی جاودانه» بر آن است تا تاریخچۀ پذیرش رباعیات عمر خیام را از تابستان 1856 که کاول اولین بار فیتزجرالد را با خیام آشنا کرد تا بهار 1859 و پانهادن شعر او به عرصۀ گستردۀ جهان ادبیات بی‌آنکه توجه کسی را برانگیزد، روایت کند. به گفتۀ آربری «این داستان پیش‌تر گفته شده است، اما نه با این جزئیات یا با این درجه از اعتبار و دقت. جستار بعدی دربارۀ تأثیر رباعیات خیام بر ادبیات و جامعۀ غرب است. بیخستراتن در این جستار ـ البته به اختصار ـ به تأثیر رباعیات عمر خیام در انگلستان، آمریکا، فرانسه، آلمان و هلند می‌پردازد. جستار آخر دربارۀ وایتلی استوکس، اولین مروج رباعیات عمر خیام فیتزجرالد است. از دیرباز د. گ. رزتی را اولین مروج رباعیات دانسته‌اند؛ اما این جستار نشان می‌دهد که وایتلی استوکس بود که نسخه‌ای از رباعیات را از جعبۀ کتاب‌های حراجی نجات داد، به ارزش آن پی برد و اخبار آن را منتشر کرد. جستار آخر به قلم دنیل کارلین یکی از فیتزجرالدپژوهان برجستۀ معاصر است که کارنامۀ فیتزجرالد را با دقت تمام بررسیده است.

فهرست مطالب کتاب:

دربارۀ این مجموعه

ادوارد فیتزجرالد مترجم ـ شاعري خلوت‌گزيده/ شلدن گلدفارب

فيتزجرالد و ادب كهن پارسي/ اسماعيل زارع بهتاش

اشلگل، تيلر و فيتزجرالد/ هرست فرنتس

نكاتي تازه در باب رباعيات عمر خيام اثر فيتزجرالد/ ادوارد هرن آلن

سرودي جاودانه/ آ.ج.آربري

تأثير رباعيات خيام بر ادبيات و جامعۀ غرب/ يوس بيخستراتن

وايتلي استوكس، اولين مروج رباعيات عمر خيام فيتزجرالد/ جان درو

تقويم احوال و آثار ادوارد فيتزجرالد/ دنيل كارلين

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

در هوای حوا: روایتی از بازتاب موقعیت اجتماعی زنان در شعر پارسی

در هوای حوا: روایتی از بازتاب موقعیت اجتماعی زنان در شعر پارسی

اشرف چیتگرزاده

در این کتاب تلاش بر آن بوده تا مسئلۀ زن از خلال شعر معاصر مورد بررسی قرار گیرد.

روایت مرگ در رمان‌های جنگ ایران و فرانسه

روایت مرگ در رمان‌های جنگ ایران و فرانسه

فاطمه سادات حسینی

جنگ پدیده‌ای است که از دیرباز با بشر همراه بوده و مانند دیگر مسائل انسانی، در ادبیات نیز جلوه‌هایی د

منابع مشابه بیشتر ...

رولان بارت، دلالت و تاریخ

رولان بارت، دلالت و تاریخ

حسام نقره‌چی

نویسنده در این کتاب کوشیده است آثار بارت را در کنار نوشته‌های جامعه‌شناسان و مورخانی بگذارد که او خو

دولت و هویت: مدرن‌شدن دولت و برساخت هویت سراسری در دورۀ پهلوی اول

دولت و هویت: مدرن‌شدن دولت و برساخت هویت سراسری در دورۀ پهلوی اول

فرهاد نصرتی‌نژاد

این کتاب تلاش می‌کند به این پرسش کلیدی پاسخ دهد؛ یعنی چرایی تغییر نهادی دولت در دورۀ پهلوی اول و تغی

دیگر آثار نویسنده بیشتر ...

مجموعه مقالات پنجمین همایش بین‌المللی زبان‌ها و گویش‌های ایران (گذشته و حال)

مجموعه مقالات پنجمین همایش بین‌المللی زبان‌ها و گویش‌های ایران (گذشته و حال)

جمعی از نویسندگان به کوشش محمود جعفری دهقی

در پنجمین همایش بین‌المللی زبان‌ها و گویش‌های ایران (گذشته و حال) درمجموع 72 مقاله به دبیرخانۀ همایش

اندیشه و سیاست در ایران باستان (جلد چهارم): سیر و سرنوشت سیاست شهریاری در نمود حکومت اشکانی‌ها و نهاد دولت ساسانیان

اندیشه و سیاست در ایران باستان (جلد چهارم): سیر و سرنوشت سیاست شهریاری در نمود حکومت اشکانی‌ها و نهاد دولت ساسانیان

جمعی از نویسندگان

آنچه در این مجموعۀ چهارجلدی در اختیار خواننده قرار گرفته است، تلاش دارد تا بر اساس آنچه در روایت‌های