۹۵۸
۳۲۲
ایران، اسلام، تجدد: مقالاتی در باب فکر و فرهنگ اسلامی در جهان جدید

ایران، اسلام، تجدد: مقالاتی در باب فکر و فرهنگ اسلامی در جهان جدید

پدیدآور: مرتضی اسعدی ناشر: طرح نقدتاریخ چاپ: ۱۳۹۷مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۱۰۰۰شابک: 1ـ28ـ8582ـ600ـ978 تعداد صفحات: ۴۸۳

خلاصه

این کتاب حاوی مقالاتی متخبی از میان نوشته‌ها و ترجمه‌های نویسنده است که پیش‌تر در نشریاتی چون تحقیقات اسلامی، دانشمند، کیهان فرهنگی، نامۀ دانش، نشر دانش و نگاه نو یا مجموعه‌های منفردی همچون تاریخ فلسفه در اسلام میان محمد شریف و سیر فلسفه در جهان اسلام ماجد فخری و نظایر آن چاپ و منتشر شده بوده‌اند. یک دو مقاله از این میان پیشتر در جایی چاپ نشده بوده: «عنصر ایرانی در اندیشه سیاسی اسلام»، «اسلام و غرب» و «تجدد در ایران: عصر پهلوی».

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.

 

این کتاب حاوی مقالاتی متخبی از میان نوشته‌ها و ترجمه‌های نویسنده است که پیش‌تر در نشریاتی چون تحقیقات اسلامی، دانشمند، کیهان فرهنگی، نامۀ دانش، نشر دانش و نگاه نو یا مجموعه‌های منفردی همچون تاریخ فلسفه در اسلام میان محمد شریف و سیر فلسفه در جهان اسلام ماجد فخری و نظایر آن چاپ و منتشر شده بوده‌اند. یک دو مقاله از این میان پیشتر در جایی چاپ نشده بوده: «عنصر ایرانی در اندیشه سیاسی اسلام»، «اسلام و غرب» و «تجدد در ایران: عصر پهلوی».

وجه اصلی گردآوری این مقالات در این کتاب بوده است که این مقالات به رغم آنکه پیوندهای بلافصل و اندام‌واری با یکدیگر ندارند، به طور کلی در بازبینی جهاتی از حرکت‌های فکری اسلامی در قرون جدید و تعامل و تقابل میان اسلام و غرب، به‌ویژه غرب جدید، و وارسی گوشه‌های مهمی از زمینه‌های این تعامل و تقابل، همسو بوده‌اند.

در هر کدام از این مقالات گوشه‌هایی از زمینه‌ها، علل و آثار و نتایج این حرکت‌های فکری یا داد و ستدها و ستیز و سازشها میان غرب و اسلام مورد بررسی قرار گرفته و به‌میزان و نحوۀ نفوذ مفاهیم و پدیده‌های فکری، فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی جدید غرب در سرزمین‌های اسلامی، از جمله ایران و میزان قبول و انکار آنها از سوی متفکران مسلمان عنایت شده است.

مقالات ترجمه‌شده‌ای که دراین کتاب آمده است بدون آنکه آراء ارائه‌شده در آنها تماماً مورد قبول و تأیید نگارنده باشد، به نحوی انتخاب شده‌اند که این زمینه‌ها و جهات و جوانب را از منظرهای معتقدانه و باورمندانۀ خویش بازبنمایند. لذا، مقالات مربوط به علم در اسلام و مهجورماندگی علوم در سرزمین‌های اسلامی از نوشته‌های پرفسور عبدالسلام انتخاب شده است که از معدود برندگان جایزۀ نوبل (فیزیک) در میان مسلمانان و از سرشناس‌ترین منادیان ضرورت توجه به علوم و تکنولوژی در جهان اسلام است.

مقالۀ «تجدد در ایران: عصر پهلوی» نوشتۀ یکی از محققان صاحب نام شبه قارۀ هند، یعنی عبدالشکور احسن است که همۀ تحولات مادی و ظاهری و نیز فرهنگی و اجتماعی رخ داده در عصر پهلوی را کاملاً باورمندانه نوعی رویکرد به‌تجدد در ایران آن عصر می‌دانسته و درعین حال با آنکه این مقاله را در هنگامۀ اقتدار رژیم پهلوی می‌نوشته، کوشیده است تا با رعایت نوعی انصاف و اعتدال عالمانه، به آنچه از نقطه‌نظر خود نقاط ضعف و فساد و احطاط این رژیم می‌دانسته است نیز اشاره کند.

مقالۀ «تجدد در عربستان، یمن، عراق، سوریه و لبنان» نیز از تراویده‌های یکی دیگر از نویسندگان هندی است که به سائقۀ نیرومند پای‌بندی به مذهب حنبلی، به‌نحوی کاملاً معتقدانه در پی اثبات نفوذ و تأثیر پیشگامانۀ محمدبن عبدالوهاب نجدی در بنیادگذاری حرکت‌های اصلاح‌طلبانه و تجدد‌خواهانۀ  اسلامی به ویژه در بسیاری از سرزمین‌های عربی بوده است.

با آنکه منظور اصلی از آوردن این مقالات در این کتاب مناقشه در بسیاری از آراء و باورهای مندرج در آنها نبوده بلکه برعکس آن بوده است که از نقطه‌نظرهایی حتی‌الامکان باورمندانه گوشه‌هایی از مسائل مورد توجه در این کتاب را پیش روی خواننده بگشایند.

فهرست مطالب کتاب:

بخش اول: تاریخ و سیاست

1. عنصر ایرانی در اندیشۀ سیاسی اسلام

2. مفهوم آزادی در اندیشۀ سیاسی معاصر اسلام/ برنارد لوئیس

3. اسلام و دموکراسی/ جان اسپوزیتو و جیمز پیسکاتوری

4. ناسیونالیسم عرب

5. اسلام و غرب/ جان اسپوزیتو

6. جنگ‌های صلیبی: انگیزه‌ها، نتایج و آثار

بخش دوم: علم و تکنولوژی

7. آموزش عالی در جهان اسلام

8. انتقال تکنولوژی از جهان اسلام به غرب/ یوسف‌الحسن و دونالد هیل

9. انزوای دانشمندان در کشورهای در حال توسعه/ عبدالسلام

10. تأسیس آکادمی علوم جهان سوم/ عبدالسلام

11. بازآفرینی علوم در جهان سوم/ عبدالسلام

12. تفکر علمی در میانۀ لاهوت و ناسوت/ عبدالسلام

بخش سوم: فرهنگ و تمدن

13. رنسانس در ایران/ عبدالشکور احسن

14. رنسانس در عربستان، یمن، عراق، سوریه و لبنان/ عبدالحمید صدیقی

15. تأثیر تفکر اسلامی در شرق/ س.ا.قدیر

16. فرهنگستان‌های جهان اسلام/ ژاک واردنبرگ، محمدعلی جزایری، ولاندائو

17. وفیات الاعیان: نخستین فرهنگ زندگینامه‌ای عام الفبایی

نمایه

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

زندگی‌نامه و خدمات علنی و فرهنگی محمدتقی‌ بهار (ملک‌الشعراء)

زندگی‌نامه و خدمات علنی و فرهنگی محمدتقی‌ بهار (ملک‌الشعراء)

جمعی از نویسندگان زیرنظر کاوه خورابه

بی‌شک در ساحت ادبیات و فرهنگ ایران معاصر، به‌ویژه در زمینۀ ارتباط با ادبیات کهن و پربار ما که بزرگان

سنت زیباشناسی آلمانی

سنت زیباشناسی آلمانی

کای همرمایستر

در اواسط قرن هجدهم در آلمان رشتۀ فلسفه نوینی پدید آمد مبتنی بر افکار و ایده‌هایی از بریتانیایی‌ها و

منابع مشابه

غربت علم: علم و تکنولوژی در کشاکش مدح و ذم

غربت علم: علم و تکنولوژی در کشاکش مدح و ذم

احمد راسخی لنگرودی

اگر گفته می‌‌شود غربت علم، مقصود اینكه علم در تاریخ خود با وجود آن‌‌همه توجهات و كانون مراجعات، هموا