۵۷۰
۱۴۴
دو سرو سایه‌گستر شیراز: سعدی و حافظ

دو سرو سایه‌گستر شیراز: سعدی و حافظ

پدیدآور: ابراهیم قیصری ناشر: کتاب سرزمینتاریخ چاپ: ۱۳۹۷مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۱۰۰۰شابک: 4ـ0ـ98328ـ600ـ978 تعداد صفحات: ۴۲۰

خلاصه

این کتاب در دو بخش دربرگیرندۀ مقالات استاد دکتر ابراهیم قیصری دربارۀ شعر و زندگی دو شاعر شیرازی، حافظ و سعدی است.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را ببینید.

 

ذکر جمیل سعدی که در افواه عوام افتاده است و صیت سخنش که در زمین منتشر گشته .... و رقعۀ منشآتش که چون کاغذ زر می‌برند، به او می‌برازد که سخن ملکی است سعدی را مسلّم. قرن‌هاست خواص محققان و اندیشمندان ایران و جهان دربارۀ ذهن و زبان شیخ اجل می‌گویند و می‌نویسند و بی‌گمان آیندگان نیز از بوستان و گلستان، گل‌ها و ریحان‌ها خواهند چید و از ترنم غزل‌های شورانگیز عشق‌آمیزش لذت خواهند برد.

رنگارنگی گل‌های معنی و عطر دلاویز اندیشه‌های سعدی در بوستان و گلستان چنان است که کمتر کسی متوجه خار بوته‌های مزاحم می‌شود که در گوشه و کنار این گلزار روییده است. نویسنده اذهان دارد که سال‌هاست گفته‌های ارجمند سعدی را به درس می‌گوید و در ریزه‌کاری‌ها و میناگری‌های این شاعر بزرگ دقیق می‌شود و از دقیقه‌هایی که ویژۀ اینگونه شاهکارهاست، بهره می‌گیرد و لذت‌ها می‌برد، ولی این دقت‌ها و تأمل‌ها، دغدغه‌ها و وسواس خاطر هم در پی دارد.

اینکه سعدی را «افصح المتکلمین» می‌گویند، قولی است که جملگی بر آن‌اند. نثر زیبا و موزون او در گلستان، سبک سهل و ممتنعش در بوستان با محتوای اندیشه‌های بلند اخلاقی و عرفانی و لطف و شور شعر دلپذیر وی در غزلیاتش، نمونۀ اعلای سخن فارسی است و هم‌چنان که می‌گوید: «حد همین است سخندانی و زیبایی را».

نگاهی گذرا به تاریخ اجتماعی ـ فرهنگی ما نشان می‌دهد که بیشتر مردم اهل قلم و دفتر و دیوان نبوده‌اند؛ زیرا شعر و ادب همچون هنرهای دیگر، ملک طلق دربارها و بالانشین‌های جامعه بوده است. تنها اقبال عمومی به شعر لسان الغیب که ساعتی پس از مرگ و خاک‌سپاری وی آغاز شده، تفأل به دیوان مبارک اوست که تا امروز هم ادامه دارد. شعر حافظ چون پل حافظ است که از شمشیر تیزتر و از مو باریک‌تر است. بیان انتقادی او از شمشیر تیزتر و برنده‌تر است و ظرافت‌ها و دقایق شعری‌اش از مو باریک‌تر. شرح برخی نکته‌های اسرارآمیز عرفانی و رندی‌های او در ایراد طنز و نقد دربارۀ طبقات ممتاز و قدرتمند جامعه به سادگی میسر نیست. این مضامین و مفاهیم چندپهلو را که همچون پردگیان در نهانخانۀ ذهن حافظ در پس هفت پردۀ آزادگی، عشق، جمال‌پرستی، نظربازی، خوش‌آوازی، رندی و ملامت‌پیشگی با سکون و وقار نشسته‌اند، مشکل بتوان به راستۀ بازار تحقیق درآورد.

این کتاب در دو بخش دربرگیرندۀ مقالات استاد دکتر ابراهیم قیصری دربارۀ شعر و زندگی دو شاعر شیرازی، حافظ و سعدی است.

در بخش اول کتاب هشت مقاله دربارۀ شعر سعدی و در بخش دوم شانزده مقاله در خصوص شعر حافظ آورده شده است.

فهرست مطالب کتاب:

سخن ناشر

* سعدی

هر جا که گل هست خار هم هست

بازآفرینی و تکرار مضامین بوستان در آثار سعدی

پارسایان روی در مخلوق

یادداشتی دربارۀ مأخذ یک داستان از بوستان

سعدی و بازگویی برخی از حکایات گلستان

مآخذ چند داستان از بوستان

معارضۀ درویش و پادشاه در سخنان سعدی

بازآوری مضامین غزلی در ترجیع‌بند معروف سعدی

* حافظ

یک حرف صوفیانه

سایه روشن قصۀ یوسف (ع) دردیوان حافظ

سخن «سربسته گفتن» با حریفان

«سایه» در همسایگی حافظ

اغتنام فرصت‌های خوش زندگی در احساس و اندیشۀ حافظ

«..... خدمت دقیقی به حافظ کرده است»

«غزل ـ ساقی‌نامه» از هنرهای حافظ

نوای بانگ غزل‌های حافظ شیراز

بالابلند عشوه‌گر

روابط معنوی و لفظی «ساقی‌نامه» حافظ با غزلیات او

وجوه مشابهات شعر حافظ و کمال خجندی (بخش یکم)

وجوه مشابهات شعر حافظ و کمال خجندی (بخش دوم)

یادداشت‌های غنی دربارۀ حافظ

چند ایهام و اشارۀ دیریاب در شعر حافظ

کاغذین جامه ـ کُلاله (گُلاله؟)

چند نمونه بازآفرینی حافظ از شعر دیگران

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

چنین گفت دهقان: کوتاه شدۀ شاهنامه فردوسی

چنین گفت دهقان: کوتاه شدۀ شاهنامه فردوسی

محمدجعفر یاحقی

در این به‌گزین از شاهنامه که توسط دکتر محمدجعفر یاحقی صورت گرفته، ایشان به کتاب منتخب شاهنامۀ محمدعل

حدیقة الحقیقه (دو جلد)

حدیقة الحقیقه (دو جلد)

مجدود بن آدم سنائی غزنوی

حدیقة الحقیقه مهم‌ترین اثر حکیم سنائی غزنوی است.

منابع مشابه

داروی جان؛ تکرار مضمون در آثار عطار نیشابوری

داروی جان؛ تکرار مضمون در آثار عطار نیشابوری

ابراهیم قیصری

علاقۀ عطار به سرگذشت عارفان و سخنان دلاویزشان چنان می‌نماید که گویی در هنگام به نظم درآوردن‌شان، «تذ

دیگر آثار نویسنده

داروی جان؛ تکرار مضمون در آثار عطار نیشابوری

داروی جان؛ تکرار مضمون در آثار عطار نیشابوری

ابراهیم قیصری

علاقۀ عطار به سرگذشت عارفان و سخنان دلاویزشان چنان می‌نماید که گویی در هنگام به نظم درآوردن‌شان، «تذ