۱۲۶۴
۷۶
نگاهی دیگر: تأملاتی در مسائل ادبی و مطالعات میان‌رشته‌ای

نگاهی دیگر: تأملاتی در مسائل ادبی و مطالعات میان‌رشته‌ای

پدیدآور: جمعی از نویسندگان به کوشش احمد رضایی جمکرانی ناشر: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی تاریخ چاپ: ۱۳۹۲مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۵۰۰شابک: 9ـ679ـ426ـ964ـ978 تعداد صفحات: ۳۷۷

خلاصه

این کتاب مجموعۀ گفتارها و جستارهای استادان و محققان رشتۀ زبان و ادبیات فارسی و زبان‌شناسی ایران است که اغلب با محوریت استلزامات رویکرد بین ‌رشته‌ای در حوزه ادبیات فارسی پیرامون منابع، سرفصل¬های درسی و چالش‌های فراروی این رشته و حوزۀ مطالعاتی و پژوهشی آن تدوین شده است.

معرفی کتاب

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را در بالای صفحه ببینید.

 

این کتاب مجموعۀ گفتارها و جستارهای استادان و محققان رشتۀ زبان و ادبیات فارسی و زبان‌شناسی ایران است که اغلب با محوریت استلزامات رویکرد بین ‌رشته‌ای در حوزه ادبیات فارسی پیرامون منابع، سرفصل­های درسی و چالش‌های فراروی این رشته و حوزۀ مطالعاتی و پژوهشی آن تدوین شده است. بنابراین این اثر را می‌توان ارزیابی مسائل حوزۀ رشتۀ زبان و ادبیات فارسی دانشگاه­ها با تأکید بر مسائل پژوهش در متن و منابع درسی، نیازها و رهیافت‌‌های آیندۀ آن دانست.

هدف از تدوین این کتاب، آشناتر کردن مخاطبان دانشگاهی و محققان و دست­اندرکاران امر پژوهش و آموزش در حوزۀ زبان و ادبیات فارسی نسبت به بخش‌­هایی از وضعیت، مسائل و مشکلات این رشته در سطح ملی و بیان بخشی از راهکارهای برون‌رفت از آن است تا گامی برای شناخت عمیق‌تر وضعیت رشته و رفع موانع و حل مسائل آن باشد.

وجه تمایز این کتاب با سایر کتب منتشر شده در این موضوع را از چند حیث می‌توان مورد بررسی قرار داد:

اول: این اثر از گذرگاه تشکل علمی درونزا و خودجوش حاصل شده و نتیجه تأملات دسته‌جمعی و تبادل نظر گروهی است.

دوم: ثمرۀ فعالیت علمی مداوم و پیوسته در طی سال‌های 1375 تاکنون است؛ کندوکاوها و مشارکت و همدلی جمعی کثیر از استادان صاحب‌نظر از دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی گوناگون از سراسر کشور با توزیع جغرافیایی متنوع در طول سالیان و به صورتی پایدار این مباحث را پدیدآورده است.

سوم: از سر دغدغه‌مندی و تعهد برای ارتقای این رشته و اعتلای سرنوشت یکی از عظیم‌ترین و پردامنه‌ترین میراث اسلامی یعنی زبان و ادبیات فارسی بیان شده است.

چهارم: پدید­آورندگان این اثر، از زوایای گوناگون، تعلق خاطر و تعهد خود را به این میراث گران ارج با نگاهی آینده‌پژوهانه و مسئله­‌شناسانه نشان داده‌ و به بازشناسی مشکلات و چشم‌انداز این میراث بی‌بدیل پرداخته‌اند.

پنجم: اصلی‌ترین محور همۀ دغدغه‌ها و مقاله‌‌ها و گفتارهای این اثر متوجه نقد، ارتقاء، غنی‌سازی و تکمیل منابع درسی دانشگاه‌ها در رشته زبان و ادبیات فارسی بوده است و در مجموع، از این جهت که در مسیر ارزیابی وضعیت و موقعیت‌سنجی رشته‌های منابع درسی این رشته با دید انتقادی قرار گرفته است، در تاریخ دانشگاه‌های کشور تدوین اثری با این موضوعات و محورها با پشت سرنهادن فرایند بی­سابقه بوده است و ششم اینکه یکی دیگر از نوآوری‌های این اثر  بازکاوی زمینه‌ها و مباحث مشترک میان زبان و ادبیات فارسی در عین حال با نگاه بین­رشته­ای است. به ویژه در مباحث میان‌رشته‌ای باید به نسبت متون و شاهکارهای ادب فارسی با دانش­هایی چون انسان‌شناسی، مردم‌شناسی، جامعه‌شناسی، نشانه‌­شناسی زبان‌شناسی، روانشناسی، فلسفه، تاریخ، هنر و اسطوره­شناسی، آراء و نظریه‌های جدید عنایت داشت و روش­های آنها را بررسی و تحلیل کرد.

از سوی دیگر جنبه‌های بین­رشته‌ای مقولات کلان ادبی متوجه دستور، سبک­‌شناسی، تفسیر و نقد ادبی است. این رویکرد به ویژه از آن جهت اهمیتی مضاعف دارد که این جستجو‌ها و مسئله­کاوی­های منعکس شده در این اثر بر بنیاد دغدغۀ ‌علمی شکل گرفته و در بنیان­های رهیافت باز‌آفرینی میراث‌های ادبی و فرهنگی ایرانی ـ اسلامی نیز ریشه دارد و می‌تواند عاملی برای ایجاد توازن و تعادل در برابر امواج فزاینده و عطش نوجویی جوانان دانشجو و گفتمان نوخواهی باشد.

فهرست مطالب کتاب بدین قرار است:

فصل اول: زبان و ادبیات فارسی و مسائل بین رشته‌ای:

مقدمه‌ای بر رابطۀ ادبیات و فلسفه: حسن اکبری بیرق

قلمروهای میان‌رشته‌ای سبک‌شناسی: محمود فتوحی رودمعجنی

رهیافت میان‌رشته‌ای در برنامۀ درسی آموزش عالی: محمود مهرمحمدی

مطالعات میان‌رشته‌ای در تحقیقات ادبی: علیرضا نیکویی

فصل دوم: بازشناسی چند مسئلۀ اساسی در حوزۀ رشتۀ زبان و ادبیات فارسی:

بررسی مسائل و چالش‌های فراروی سبک‌شناسی متون ادب فارسی: احمد رضایی جمکرانی

مشکلات پژوهش‌های ادبی، موانع و راهکارها: احمد رضی

شیوه‌های مسئله‌یابی در تحقیقات ادبی: احمد رضی

بازنگری انتقادی تحقیقات ادبی از منظر علم مغالطات و روش‌شناسی: علیرضا نیکویی

فصل سوم: سایر پژوهش‌های ادبی:

نمودی از کارآمدی نگاه بین رشته‌ای در فهم متن‌های ادبی فارسی: بهادر باقری

گفتمان و مؤلفه‌های متن روایی: ابوالفضل حری

نمودی از رویکرد تعاملی با یک متن ادبی: مریم صادقی

نمودی از تعامل فرهنگ و آموزه‌های دین با ادبیات: سیداسماعیل قافله‌باشی

ضرورت بازنگری تحقیقات ادبی (با نگاهی به زندگی، شعر و اندیشۀ خاقانی): مهدی نیک‌منش

فصل چهارم: دیدگاه‌ها:

رهیافت بین‌رشته‌ای و پژوهش‌های ادبی؛ ضرورت‌ها و کارکردها: حسینعلی قبادی

مسائل و چالش‌های فراروی تدریس تاریخ ادبیات ایران: محمود بشیری

کلیات، اصول، روش‌ها و حد و مرزهای ادبیات تطبیقی: احمد تمیم‌داری

سبک‌شناسی و نقد ادبی: احمد تمیم‌داری

مسائل عمدۀ تدریس زبان و ادبیات فارسی در دانشگاه‌ها: احمد سمیعی گیلانی

گزیده‌نویسی؛ بایست‌ها و نبایست‌ها: محمدرضا سنگری

نقش فهم زبان عرفان در پژوهش و آموزش بهینۀ متن‌های عرفانی در رشته زبان و ادبیات فارسی: علیرضا فولادی

مروری بر سیر تحول تاریخی روابط ادبی ایران و روسیه: جان‌الله کریمی مطهر

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

احیاگر میراث: یادنامه استاد عبدالله نورانی

احیاگر میراث: یادنامه استاد عبدالله نورانی

گروه نویسندگان به اهتمام احد فرامرز قراملکی و همکاری مستانه کاکایی

این کتاب دربرگیرندۀ مجموعه مقالاتی است که به پاسداشت تلاش‌های علمی استاد عبدالله نورانی فراهم آمده ا

زندگی در بهروزی و کوتاهی زندگی / سنک (سنکا)

زندگی در بهروزی و کوتاهی زندگی / سنک (سنکا)

سنکالوسییوس آنیوس

این کتاب ترجمۀ دو کتاب از سِنِک است که در یک کتاب گردآوری شده است.

منابع مشابه

تحلیل گفتمان چیست؟

تحلیل گفتمان چیست؟

استفنی تیلور

تحلیل گفتمان رویکردی چندرشته‌ای و میان‌رشته‌ای است که از دل رشته‌هایی مانند جامعه‌شناسی، فلسفه، زبان