۷۹۴
۰
مُجلی مرآة المُنجی فی الکلام و الحکمتین و التصوف

مُجلی مرآة المُنجی فی الکلام و الحکمتین و التصوف

پدیدآور: محمد ابن علی ابن جمهور الأحسائی مصحح: زابینه اشمیتکهناشر: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایرانتاریخ چاپ: ۱۳۸۷مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۵۰۰شابک: 4_53_8036_964_978

خلاصه

کتاب حاضر شرحی است بر «النور المنجی من الظلام» اثر نویسنده که خود حاشیه‌ای است بر «مسالک الافهام» که آن هم اثری است از خود نویسنده.

معرفی کتاب

کتاب حاضر شرحی است بر «النور المنجی من الظلام» اثر نویسنده که خود حاشیه‌ای است بر «مسالک الافهام» که آن هم اثری است از خود نویسنده.

حیات معنوی و عقلانی در سرزمین‌های شرقی اسلام میان اواسط سدۀ 7 هجری و اواسط سدۀ 10 هجری غنی و متنوع بود. کلام معتزلی و اشعری، فلسفۀ مشائی ابن سینا، حکمت اشراق شهاب‌الدین سهروردی و سنت عرفانی محیی‌الدین ابن عربی و مریدان او از ویژگی‌های چشمگیر و بارز این دوره است. تمام این جریان‌ها که ریشه در سده‌های پیش از خود داشتند و همچنین نمایندگان آنها مرزهای میان خود و دیگران را دانسته ترسیم کرده بودند، در طول این دوره به‌تدریج همگرا شدند.

محمد ابن علی ابن جمهور الأحسائی معروف به ابن ابی جمهور در میان شیعیان دوازده‌امامی نخستین کسی بود که کوشید میان جریان‌های فکری زمان خود تلفیق کند. در همان هنگام که او به عنوان متکلمی که عمیقاً تحت تأثیر اندیشه‌های معتزلی است، آغاز به فعالیت می‌کند و در یکی از آخرین کتاب‌های خود با عنوان مُجلی مرآة المُنجی فی الکلام و الحکمتین و التصوف به شیوه‌ای بی‌سابقه و بی‌نظیر شروع به تلفیق میان کلام معتزلی و اشعری، فلسفۀ مشائی و اشراقی و همچنین تصوف می‌کند.

این کتاب که بر اساس چاپ سنگی احمد شیرازی تجدید چاپ می‌شود، دربردارندۀ متنی سه مرحله‌ای است: مرحلۀ اول: مسلک الافهام فی علم الکلام: رسالۀ روشمند کوتاهی در کلام که از ویژگی‌های چنین آثاری پیروی می‌کند: یک مقدمه که به دنبال آن دو بخش آمده است القسم الاول شامل شرح صفات الهی و القسم الثانی فی الافعال.

مؤلف در این قسم دوم که نظیر فصل‌های مربوط به عدل الهی در رساله‌های معتزلی است، نخست از افعال انسانی، تکلیف و لطف بحث می‌کند، سپس فصول مجزایی را به «الم و عوض»، نبوت، امامت و اعاده اختصاص می‌دهد و در پایان به تفصیل مسائل مربوط به توبه و ایمان و بی‌ایمانی را بررسی می‌کند. رساله با یک خاتمه به پایان می‌رسد.

مرحلۀ دوم: ابن ابی جمهور بعدها حاشیه‌ای بر مسلک الافهام با عنوان "النور المنجی من الظلام حاشیة مسلک الافهام" در تیمیه در الاحساء نگاشته است. ابن ابی جمهور اندک زمانی پیش از سال 894 هجری یا در طی همین سال قصد زیارت مکه کرد و در همین سال سفرش را از آنجا به عراق ادامه داد.

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

دیوان رضی‌الدین آرتیمانی

دیوان رضی‌الدین آرتیمانی

رضی‌الدین آرتیمانی

میرزا محمدرضی معروف به میررضی آرتیمانی از شاعران و عارفان مشهور زمان صفویه است.

خاطرات محمدعلی فروغی به همراه یادداشت‌های روزانه از سال‌های 1293 تا 1320

خاطرات محمدعلی فروغی به همراه یادداشت‌های روزانه از سال‌های 1293 تا 1320

به خواستاری ایرج افشار به کوشش محمد افشین‌وفایی، پژمان فیروزبخش

شاید کمتر کسی را از رجال سیاسی و فرهنگی ایران بتوان سراغ کرد که در ثبت وقایع روزانه زندگی خود به اند

منابع مشابه بیشتر ...

جوانمردان در تاریخ

جوانمردان در تاریخ

علی حصوری

نویسنده در این کتاب کوشیده نشان دهد که رساله‌های جوانمردان از جمله نتایج و دنبالۀ آن سیاستی در تاریخ

تمثیل، خیال و تأویل

تمثیل، خیال و تأویل

داود اسپرهم

تمثیل، خیال و تأویل سه رویکرد در معرفت‌شناسی صوفیه است. «خیال» با جولان در صحرای برهوت «معنا» رهاورد