۱۷۵۳
۰
مقالات تقی‌زاده (زندگی طوفانی) ـ جلد هفتم

مقالات تقی‌زاده (زندگی طوفانی) ـ جلد هفتم

پدیدآور: به کوشش ایرج افشار ناشر: توستاریخ چاپ: ۱۳۹۰مکان چاپ: تهرانتیراژ: ۲۲۰۰شابک: 2_644_315_964_978

خلاصه

این کتاب خاطرات سیاسی و سرگذشت خودنوشت سیدحسن تقی‌زاده است که او در روزگار پیری نویسانده و نوشته است.

معرفی کتاب

این کتاب خاطرات سیاسی و سرگذشت خودنوشت سیدحسن تقی‌زاده است که او در روزگار پیری نویسانده و نوشته است.

تقی‌زاده خود دربارۀ موضوع کتاب می‌نویسد: آنچه را که می‌نویسم، بر دوقسم باید تقسیم کنم: یکی همان داستان اوایل زندگی و خانواده و سرگذشت شخصی در بدایت عمر تا موقع ورود در ساحت اجتماعی و دیگری شرح حال دوران فعالیت خارج از شخصی، یعنی وقایع مملکتی و ملی و سیاسی و اجتماعی یا ادبی که در آنها بالذات سهمی داشته و شرکت کرده و شاهد و ناظر بوده‌ام.

سیدحسن تقی‌زاده در چند مرحله از زندگی خویش، مصدر وقایع و متصدی مناصب مهمی قرار گرفت و حوادثی بر او گذشت ـ مهم‌ترین آنها: طلبگی، وکالت آذربایجان در دورۀ اول و ایراد نطق‌های انقلابی، پناهنده‌شدن به سفارت انگلیس و تبعید به اروپا، اقدامات سیاسی ضد محمدعلی شاه، وکیل آذربایجان و تهران در دورۀ دوم، صدور حکم فساد سیاسی علیه او از طرف علما و اجبار به خروج از ایران، همکاری با آلمان‌ها برای مبارزه با روس و انگلیس و تشکیل کمیتۀ ملیّون ایرانی و نشر مجلۀ کاوه، وکیل مجلس پنجم و ششم و مخالفت با انقراض سلسلۀ قاجار و واگذاری حکومت موقت به رضاخان پهلوی، وزیرمختار در انگلستان، وزارت طرق، وزارت مالیه و امضای قرارداد تمدید امتیاز نفت، وزیر مختار در فرانسه، تدریس در دانشگاه لندن، مغضوب‌شدن نزد رضاشاه و انصراف از بازگشت به ایران، سناتور و رئیس مجلس سنا، استادی دانشگاه تهران و .... ـ که طبعاً آگاه‌شدن از آنها برای مورخان تاریخ معاصر ضرورت دارد. به همین ملاحظه است که خاطرات و اسناد بازمانده از او را باید به چاپ رسانید تا منتقد و معتقد او ـ دو گروه کاملاً متفاوت ـ بتوانند در تحقیقات خود از این سرگذشت خودگفته بهره‌ور شوند.

این خاطرات که در این کتاب می‌آید، چه آنکه مطابق پسند موافقان تقی‌زاده باشد و چه آنکه نشر آن بی‌فایده و حتی مضر دانسته شود، در هر حال سندی است که می‌تواند برای سنجش و مطابقه میان مدارک و مآخذ و سخنان دیگری که مربوط به زندگانی و افکار و اعمال تقی‌زاده نشر شده است، مفید واقع شود و محقق ژرف‌نگر و مورخ بی‌غرض را به کار آید و صحیح را از سقیم جدا کند و درستی از نادرستی بازشناخته گردد.

این خاطرات منجصر در جریان‌های عمده و قسمتی از وقایع و حوادث زندگی تقی‌زاده است؛ از همین روی از بیان و شرح جزئیات مسائل عاری است و طبعاً این مجموعه، کل خاطرات تقی‌زاده نیست. او می‌توانست بیش از این و گاه روشن‌تر از این دانسته‌ها و یادمانده‌های خود را گفته باشد؛ کما اینکه در این خاطرات اشاره‌ای به طرز انتخابات دورۀ اول سنا و مبارزۀ شدید مصدق در آن قضیه مطلبی ندارد.

فهرست مندرجات این کتاب بدین قرار است:

یادداشت از ایرج افشار؛ سبب‌نامه؛ خانوادۀ پدری؛ دورۀ کودکی و جوانی؛ سفر شامات و مصر؛ بازگشت به تبریز ـ نهضت مشروطه و سلطنت محمدعلی‌شاه؛ به سوی تهران ـ وکالت در مجلس اول؛ دورۀ تبعید از ایران ـ قفقاز، پاریس و لندن؛ بازگشت به ایران ـ اقامت تبریزـ وکالت مجلس دوم؛ دوری اجباریبار دوم ـ دورۀ اقامت استانبول و اروپا؛ سفر آمریکا ـ دعوت آلمان‌ها به همکاری؛ سفر المان ـ کمیتۀ ملّیون ایران؛ مأموریت مسکو ـ برای عقد عهدنامۀ تجاری؛ مأموریت لندن ـ مذاکره با مکدونالد؛ بازگشت به ایران ـ دوره‌های پنجم و ششم؛ بازگشت ازآمریکا و آلمان، دورۀ هفتم ـ والی‌گری خراسان؛ مأموریت لندن ـ تیمورتاش و داور ـ وزارت طرق و مالیه ـ قرارداد نفت؛ قضایای سفارت پاریس، دورۀ اقام برلن تدریس در لندن؛ دورۀ سفارت لندن، جنگ جهانی ـ قضایای آذربایجان؛ نمایندگی در مجلس پانزدهم، مجلس مؤسسان ـ مسئلۀ انحلال مجلس؛ مجلس سنا و قضایای آن، ریاست آن مجلس.

در ادامۀ این مندرجات، فصلی با عنوان چند مطلب جداجدا آمده که دربردارندۀ موارد زیر است:

اشخاصی که در مشروطیت سهمی داشتند؛ مخبرالسلطنه، سعدالدوله، احتشام السلطنه؛ قتل امین‌السلطان اتابک؛ سردار اسعد و شیخ خزعل؛ اختلاف سیاسی میان اعتدالیون و دموکرات‌ها؛ دربارۀ چند تن از مردان سیاست؛ مسافرت‌ها و مطالب متفرقه.

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

بازخرید دیاران گمشده

بازخرید دیاران گمشده

قاسم هاشمی‌نژاد

این دفتر از اشعار زنده‌یاد قاسم هاشمی‌نژاد دربردارندۀ سه کتاب پریخوانی، تکچهره در دو قاب و گواهی عاش

گفت‌وگو با مرگ: شهادت‌نامۀ اسپانیا

گفت‌وگو با مرگ: شهادت‌نامۀ اسپانیا

آرتور کوستلر

این کتاب شرح چندماه زندانی است که آرتور کوستلر در دوران جنگ داخلی اسپانیا در خوف از اعدام سپری کرده

منابع مشابه بیشتر ...

مونیخ به افق تهران؛ سفرنامۀ آلمان

مونیخ به افق تهران؛ سفرنامۀ آلمان

مهدی حجوانی

این کتاب دربرگیرندۀ خاطرات مهدی حجوانی نویسنده، مترجم، سرویراستار و پژوهشگر است که در آن به بازگویی

دست‌نوشته‌های ناصرالدین شاه قاجار از سفر و شکار در فیروزکوه (محرم الی ربیع‌الاول 1282)

دست‌نوشته‌های ناصرالدین شاه قاجار از سفر و شکار در فیروزکوه (محرم الی ربیع‌الاول 1282)

ناصرالدین شاه قاجار

این کتاب همان‌طور که از اسمش بر می‌آید حاوی دست‌نوشته‌های ناصرالدین شاه از سفر و شکار در فیروزکوه اس

دیگر آثار نویسنده بیشتر ...

سفینۀ بولونیا

سفینۀ بولونیا

به کوشش ایرج افشار، محمد افشین‌وفایی، شهریار شاهین‌دژی

این سفینه به احتمال بسیار در اواخر سدۀ هفتم هجری قمری و در جایی از آذربایجان گردآوری شده است. هشت شا

مقالات تقی‌زاده (سرمقاله‌های کاوه، 1916 ـ 1922 میلادی) ـ جلد شانزدهم

مقالات تقی‌زاده (سرمقاله‌های کاوه، 1916 ـ 1922 میلادی) ـ جلد شانزدهم

سیدحسن تقی‌زاده به کوشش ایرج افشار

این جلد از مجموعه مقالات سیدحسن تقی‌زاده اختصاص دارد به سرمقاله‌های روزنامۀ کاوه که تقی‌زاده به عنوا