PDF
بازدید 535 بار
جمعه 02 تیر ماه 1396

نام شما:

 

ایمیل:

ایمیل ها را با (,) از هم جدا کنید

 

ارسال یک پیام شخصی:

اَشکال یک اسطوره: گونه‌گونی شخصیت ادبی حضرت یوسف
اَشکال یک اسطوره: گونه‌گونی شخصیت ادبی حضرت یوسف
نویسنده: سعید ارباب شیرانی
مترجم: مجدالدین کیوانی
ناشر: نیلوفر
تاریخ چاپ: 1391
مکان چاپ: تهران
تیراژ: 1650
شابک : 0ـ519ـ448ـ964ـ978
تعداد صفحات: 221
خلاصه: این کتاب نخست معرفی قصۀ حضرت یوسغ (ع) بدان‌گونه که در کتاب مقدس و قرآن آمده و سپس نقد و بررسی ساختار و محتوای پاره‌ای از روایاتی است که از این قصۀ شگفت‌انگیز در ادبیات منظوم و منثور غرب و شرق (به ویژه انگلیسی و فارسی) خلق شده است.
اَشکال یک اسطوره: گونه‌گونی شخصیت ادبی حضرت یوسف
کتاب
اَشکال یک اسطوره: گونه‌گونی شخصیت ادبی حضرت یوسف
نویسنده: سعید ارباب شیرانی
مترجم: مجدالدین کیوانی
ناشر: نیلوفر
تاریخ چاپ: 1391
مکان چاپ: تهران
تیراژ: 1650
شابک : 0ـ519ـ448ـ964ـ978
تعداد صفحات: 221
خلاصه: این کتاب نخست معرفی قصۀ حضرت یوسغ (ع) بدان‌گونه که در کتاب مقدس و قرآن آمده و سپس نقد و بررسی ساختار و محتوای پاره‌ای از روایاتی است که از این قصۀ شگفت‌انگیز در ادبیات منظوم و منثور غرب و شرق (به ویژه انگلیسی و فارسی) خلق شده است.

در ادبیات مشترک یهودی ـ مسیحی و اسلامی، بیشترین توجه پس از موسی و عیسی، بر یوسف متمرکز بوده است. شاید در اسلام ابراهیم (ع) از جهاتی قبل از او قرار بگیرد؛ اما بی‌گمان در سنت یهودی ـ مسیحی به یوسف بیشتر پرداخته شده است. در کتاب مقدس یوسف واسطۀ پیوند میان ابراهیم و نسل‌های یهودی پس از این شخصیت و در واقع عامل نجات قوم یهود از خطر نابودی به شمار می‌رود. اگر او به دست برادران حسودش به چاه و سپس به اسارت نمی‌افتاد و دست به دست به بردگی فروخته و به مصر منتقل نمی‌شد، چه بسا که کنعانیان طعمۀ قحط و غلا می‌‌شدند و از گرسنگی از میان می‌رفتند. ولی تقدیر الهی طوری رقم خورده بود که یوسف باید تا سرحدّ حتمی مرگ برود؛ ولی باز بنا به تصمیم یک یا چند تن از همان «قاتلان محتمل» به کاروانیان اسماعیلی فروخته شود و نهایتاً به چنگ خریداران مصری بیفتد و سپس در دربار فرهون مصر به قدرت و حشمت برسد. نیروی او در تعبیر خواب سبب می‌‌شود فرعون همه نوع اختیار به وی بدهد تا برای هفت سال قحطی که در انتظار مصریان بود، تأمین زاد و برگ کند و از این رهگذر آنان را از خطر مرگ بر اثر گرسنگی برهاند. اودر مقام عزیز مصر و همه‌کارۀ فرعون بود که توانست به برادران بدخواهش که از جانب یعقوب به قصد خرید گندم به مصر رفتند، خروارها از این مادۀ حیاتی ببخشد و قوت لایموت بنی اسرائیل را برای چند سال قحطی تأمین کند. به همین سبب است که یوسف در سنت یهودی ـ مسیحی به «منجی و تأمین‌کننده» شهرت یافته است.

یوسف به لحاظ اتفاقات تلخ و شیرینی که برای او رخ داد، از ماجرای عشقیش در دربار فرعون مصر و رفتار خردمندانه‌اش برای رهایی از ننگ بدنامی گرفته تا بازگشت پیروزمندانه‌اش به سرزمین پدری، در ادبیات دینی جایگاهی یگانه و بی‌مانند پیدا کرده است و به همین دلیل فصل‌های 39 تا 50 از تورات و کل دوازدهمین سورۀ قرآن به او و زندگی پرحادثه و پرعبرت او اختصاص یافته است.

زندگی پرماجرای یوسف سهم قابل توجهی از تفاسیر بی‌شماری که در طول سالیان متمادی بر قرآن نوشته شده، به خود اختصاص داده است. گاه اصلاً کتابی مستقل با تفصیل تمام فقط به قصۀ یوسف پرداخته است. افزون بر این ادبیات فارسی آکنده است از نام یوسف و انبوه مضامین الهام‌گرفته از ویژگی‌های صورتی و سیرتی او. از آنجایی که درون‌مایه‌های عاشقانه (جسمانی و روحانی) بخش عمده‌ای از ادبیات فارسی را تغذیه می‌کند، حسن استثنایی یوسف و ماجراهای رمانتیک او با زلیخای خوش‌ذوق صورت‌پرست، منبع سرشاری در اختیار شاعران و نویسندگان ایرانی گذاشته است؛ از این رو می‌بینیم سرگذشت او و بازتابش در نوشته‌های ادبی و دینی موضوع پژوهش‌های دانشگاهی و غیر آن قرار می‌گیرد.

نویسنده در این کتاب پس از بیان رئوس اصلی قصۀ یوسف در کتاب مقدس و قرآن در فصل اول از رسالۀ خود، در فصل دوم از نخستین شکل‌گیری‌های اسطورۀ یوسف در ادبیات فارسی و انگلیسی سخن می‌گوید. او از چند اثر که به نظم و نثر انگلیسی بر اساس قصۀ یوسف نگارش یافته، به گونه‌ای نسبتاً گذرا یاد می‌کند؛ ولی دو کتاب را با تفصیلی بیشتر بررسی می‌کند: یکی منظومۀ مفصل یوسف، یا عزیزکردۀ فرعون اثر رابرت آیلت و دیگری کتاب درازدامن یوسف و برادرانش نوشتۀ توماس مان نویسندۀ آلمانی که توسط لو پرتر به انگلیسی ترجمه شده است. با این حال به نظر می‌رسد کانون توجه نویسنده بیشتر منظومۀ پنج جلدی آیلت شاعر و قاضی انگلیسی است که مؤلف بخش قابل ملاحظه‌ای از فصل دوم را بدان اختصاص داده است.

فهرست مطالب کتاب بدین ترتیب است:

فصل اول: یوسف در کتاب مقدس و قرآن

فصل دوم: بازآرایی این اسطوره در ادبیات فارسی و انگلیسی: کهن‌ترین یوسف و زلیخای فارسی و یوسف، یا عزیزکردۀ فرعون، تألیف آیلت

فصل سوم: پی‌مایه‌های عرفانی، ساختار عمل و دیالکتیک تجربه در یوسف و زلیخای جامی

فصل چهارم: تمثیلی از عشق: از بصر تا بصیرت

برای دیدن بخشی از صفحات کتاب، لینک فایل پی دی اف (pdf) را در بالای صفحه ببینید.